Στο πλαίσιο της εκδήλωσης θα γίνει προβολή της ταινίας του «Το Τελευταίο Σημείωμα» (διάρκεια 117', πρώτο προβολή 2017) σε σκηνοθεσία του Παντελή Βούλγαρη και σενάριο του ίδιου και της Ιωάννας Καρυστιάνη.
Αφορμή έδωσε η πρόσφατη δημοσιοποίηση του συγκλονιστικού φωτογραφικού υλικού από την εκτέλεση των 200 κομμουνιστών την 1η Μαΐου 1944, στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής από τους ναζί, ως αντίποινα για τον θάνατο του Γερμανού υποστρατήγου Κρεχ από αντάρτες του ΕΛΑΣ.
«Στα πρόσωπά τους αποτυπώνεται το ηθικό ανάστημα ανθρώπων που βαδίζουν προς τον θάνατο αλύγιστοι. Που μέχρι τελευταία στιγμή έμειναν πιστοί στις αξίες και τα ιδανικά τους, που πρόσφεραν στον αγώνα ακόμη και την ίδια τους την ζωή. Στον αγώνα για μια νέα κοινωνία, χωρίς εκμετάλλευση, κρίσεις, πολέμους και φτώχεια, για να «ανθρωπέψει ο άνθρωπος». Είχαν κάνει το καθήκον τους για την τάξη τους και το γνώριζαν», αναφέρεται σε ανακοίνωση της Διοίκησης του Εργατικού Κέντρου Πειραιά. Και τονίζεται:
«Είμαστε περήφανοι γιατί ανάμεσα στους εκτελεσμένους βρίσκονταν συνδικαλιστές καθώς και άλλοι κομμουνιστές που ζούσαν ή κατάγονταν από τον Πειραιά».
Οι «Πειραιώτες» εκτελεσθέντες
Τα πλήρη στοιχεία όλων των εκτελεσθέντων στην Καισαριανή την Πρωτομαγιά του 1944, όπως φαίνεται, δεν είναι απόλυτα διασταυρωμένα.
Ωστόσο, μια πλήρη ονομαστική καταγραφή διασώθηκε από τον Αντώνη Φλούντζη (1906- 1988), ο οποίος κατέθεσε την δική του μαρτυρία, καθώς κρατήθηκε συνολικά 24 χρόνια σε φυλακές και τόπους εξορίας, αρνούμενος να υπογράψει «δήλωση». Έχοντας φοιτήσει στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, παρείχε ιατρική φροντίδα σε συγκρατούμενους και στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου.
Πάντως, ο κατάλογος που έχει επικρατήσει βασίζεται κυρίως στην έρευνα του Γιάννη Κουβά και στο βιβλίο του «Σκοπευτήριο Καισαριανής, η ματωμένη καρδιά της Ελλάδας (2003)». Ο ίδιος, συμμετέχοντας και στη διαδικασία συγκρότησης του επίσημου καταλόγου για τον Δήμο Καισαριανής, επισημαίνει τις μεγάλες δυσκολίες που αντιμετώπισε μέχρι να καταλήξει στα 200 ονόματα.
Από τα στοιχεία αυτά, που έχουν δημοσιευτεί εντοπίσαμε ότι ανάμεσα στους 200 κομμουνιστές, που εκτελέστηκαν εκείνη την μέρα ήταν και οι εξής «πειραιώτες» αλλά δεν αποκλείεται να είναι και άλλοι:
• Βαλεντάκης Ιωάννης του Μανώλη. Από την Κρήτη. Ιδιωτικός υπάλληλος. 38 χρόνων. Στέλεχος του ΚΚΕ, της Εργατικής Βοήθειας Πειραιά και των Συνδικάτων (των Εκτελωνιστών). Ακροναυοπλιώτης.
• Βουδούρης Θέμος. Τορναδόρος. Κάτοικος Αμφιάλης Πειραιά. [Ακρον.]
• Γηγίνης Ευάγγελος Από τη Νίκαια Πειραιά.
• Γιαννόπουλος Σπύρος Καπνεργάτης. Στέλεχος του Συνδικάτου Καπνεργατών Πειραιά. [Ακρον.]
• Καραντώνης Ζαφείριος του Ευθυμίου και της Ασπασίας. Οικοδόμος. Πρόσφυγας, γεννήθηκε το 1906 στη Ραιδεστό Ανατ. Θράκης. Κάτοικος Δραπετσώνας. Μέλος του ΚΚΕ και της ΟΚΝΕ. [Ακρον.]
• Λαζαρίδης Ανέστης. Γεννήθηκε στην Καισάρεια της Μ. Ασίας το 1912. Το 1924 ήλθε πρόσφυγας στην Ελλάδα και εγκαταστάθηκε στην Ελευσίνα. Αχθοφόρος. Στέλεχος του ΚΚΕ. Τον Σεπτέμβριο του 1938 πιάστηκε και εξορίστηκε στην Ανάφη και μετά στην Ακροναυπλία. Το 1942 μεταφέρθηκε άρρωστος σαν όμηρος στο Τζάνειο Νοσοκομείο. Στο στρατόπεδο της Λάρισας το 1943. [Ακρον.]
• Λυμπερόπουλος Παύλος Εργάτης. Από τα Ταμπούρια Πειραιά. [Ακρον.]
• Μαμαλάκης Γεώργιος του Γιάννη. Βυρσοδεψεργάτης. Από τα Αγκουσελιανά Αγ. Βασιλείου Ρεθύμνου. Κάτοικος Κοκκινιάς Πειραιά. 43 χρόνων. Στέλεχος του ΚΚΕ και του Εργατικού Κέντρου Πειραιά. Υποψήφιος βουλευτής Πειραιά στις εκλογές του 1935 με το ΕΜΕΑ. Στις 8-12-1932 καταδικάστηκε σε 8 μήνες φυλάκιση και ένα χρόνο εξορία για παράβαση του «ιδιώνυμου». Το 1935 εξόριστος στη Σίκινο και αργότερα στην Ακροναυπλία και την Πύλο. [Ακρον.]
• Νικολόπουλος Ιωάννης του Αλεξάνδρου. Από την Κοκκινιά Πειραιά. Εξόριστος το 1935 στον Άϊ Στράτη, στο υπόμνημα των εξόριστων υπογράφει ως μηχανουργός. [Ακρον.]
• Ουραΐλογλου Βασίλειος. Τσαγκάρης. Από τον Πειραιά. Στέλεχος του ΚΚΕ. [Αναφ.]
• Παπαδημητρίου Δημήτριος του Ανδρέα. Υπάλληλος των ΣΠΑΠ. Από την Καλαμάτα. 44 χρόνων. Κάτοικος Κοκκινιάς Πειραιά. Στέλεχος του ΚΚΕ και των Συνδικάτων. Σημ.: Αλλού αναφέρεται ως εκτελεσμένος στο Κούρνοβο. [Ακρον.]
• Σούλας Χρήστος. Γεννήθηκε το 1912 στην Τσερκοβίτσα της Β. Ηπείρου. Αρτεργάτης και ξυλουργός. Αρχειομαρξιστής, αργότερα μέλος των τροτσκιστικών ΟΚΔΕ και ΕΟΚΔΕ. Συνδικαλιστής, γραμματέας του Συνδικάτου Αρτεργατών Πειραιά. Υπεύθυνος έκδοσης της εφημερίδας της ΟΚΔΕ ‘Εργατική Πρωτοπορία’. Στα τέλη του 1936 συλλαμβάνεται και εκτοπίζεται στην Ανάφη και μετά στην Ακροναυπλία. [Ακρον.]
• Χάλαρης Γεώργιος Μεταφέρθηκε από το μπλοκ «15» του στρατοπέδου Χαϊδαρίου (απομόνωση). Γεννήθηκε το 1916 στην Αθήνα. Πιάστηκε στα τέλη του 1942 σε μπλόκο από τους Γερμανούς στη συνοικία Αγ. Ιωάννη Ρέντη.
• Χαρίτος Χρήστος. Καπνεργάτης. Από τον Πειραιά. Στέλεχος του ΚΚΕ. [Ακρον.]
Επίσης, ανάμεσα στους εκτελεσθέντες ήταν και οι παρακάτω ναυτεργάτες:
• Καλαϊτζίδης Νικόλαος ή Καλαϊτζής του Γιάννη. Ναυτεργάτης. Από τη Σάμο. [Ακρον.]
• Καμαρινός Παναγιώτης Ράφτης (ή ναυτεργάτης). Από τη Ρηχιά Λακωνίας. Κάτοικος Αθήνας. 40 χρόνων. Στέλεχος του ΚΚΕ. [Αναφ.
• Παπαμιχάλης Γεώργιος Ναυτικός. Από τη Σαλαμίνα. [Ακρον.]
• Ποντίκης Κοσμάς του Στέλιου. Ναυτεργάτης. Από την Αλεξανδρούπολη. Στέλεχος του ΚΚΕ, συνδικαλιστικό στέλεχος των ναυτεργατών Αλεξανδρούπολης. Το 1932 εκτοπίστηκε στη Σίκινο για ένα χρόνο και το 1935 φυλακίστηκε στις φυλακές Αίγινας. Υποψήφιος βουλευτής Έβρου το 1935 με το ΕΜΕΑ και το 1936 με το Π.Μ. [Ακρον.]
«Η μνήμη των 200 εκτελεσμένων κομμουνιστών, των αλύγιστων ηρώων της τάξης μας, είναι παρακαταθήκη για τους σημερινούς αγώνες μας. Εμπνεόμαστε, διδασκόμαστε και τραβάμε μπροστά!», αναφέρεται στην ανακοίνωση του ΕΚΠ
Λίγα λόγια για την ταινία
Η ταινία «Το τελευταίο σημείωμα» και είναι βασισμένη στην αληθινή ιστορία της εκτέλεσης των 200 κομμουνιστών. Κεντρικό πρόσωπο της ιστορίας είναι ο 34χρονος Ναπολέων Σουκατζίδης, Κρητικός μικρασιατικής καταγωγής, αγωνιστής του λαϊκού κινήματος και κρατούμενος σε εξορίες και φυλακές από το 1936. Την περίοδο της φυλακής του στο Στρατόπεδο συγκέντρωσης Χαϊδαρίου και λόγω γνώσης της γερμανικής γλώσσας, είναι υποχρεωμένος να εκτελεί χρέη διερμηνέα του Γερμανού Διοικητή του στρατοπέδου, Καρλ Φίσερ. Μπροστά από τα μάτια του περνά όλο το δράμα της ναζιστικής γερμανικής αγριότητας στα Κατοχικά χρόνια, με τον ίδιο -συνεχώς- μάρτυρα βασανιστηρίων, τραγικών περιστατικών και βαριάς ατμόσφαιρας στους θαλάμους με το πλήθος των συγκρατούμενών του. Πολλές ζωές, πολλές μικρές ιστορίες φόβου, φιλίας, συντροφικότητας, ελπίδας, ονειροπόλησης.
Έξω από το στρατόπεδο, η μνηστή του Ναπολέοντα, Χαρά Λιουδάκη, με σθένος, καρτερία και βαθιά αγάπη στέκεται δίπλα στον αρραβωνιαστικό της, έστω κι αν οι συναντήσεις τους είναι για ελάχιστες στιγμές στα επισκεπτήρια και, πάντα, υπό την επιτήρηση ενόπλων φρουρών.
Την ημέρα της εκτέλεσης βρίσκεται μπροστά σε ένα δίλημμα ζωής, όταν ο Φίσερ -που μέσα στα χρόνια ανέπτυξε σεβασμό για τον Έλληνα διερμηνέα- του δίνει τη δυνατότητα να εξαιρεθεί βάζοντας στη θέση του, ως διακοσιοστό, κάποιον άλλον κρατούμενο.
Συντελεστές:
Σκηνοθεσία: Παντελής Βούλγαρης
Σενάριο: Ιωάννα Καρυστιάνη, Παντελής Βούλγαρης
Πρωταγωνιστούν: Ανδρέας Κωνσταντίνου, Αντρέ Χένικε, Μελία Κράιλινγκ, Τάσος Δήμας, Αινείας Τσαμάτης, Βασίλης Κουκαλάνι, Λουκάς Κυριαζής, Λευτέρης Λαμπράκης, Κωνσταντίνα Χατζηαθανασίου, Βασίλης Σύρρος, Μανώλης Μαυράκης, Μανώλης Ψαρουδάκης, Μιχάλης Αεράκης, Δημήτρης Καλογεράκης, Γιώργος Καραμαλέγκος, Ιώ Ασηθιανάκη, Χάρης Αργυρόπουλος, Μηνάς Μησόρης, Νεκτάριος Ξανθουδάκης, Μάρκος Ρενιέρης, Τάσος Καϊσαρλής, Θεώνη Κουτσουνάκη, Γιάννης Σίνης, Κυριάκος Κώτσογλου, Χρήστος Κωνσταντακόπουλος, Αντρέας Χατζημαρκάκης, Αντώνης Παλιεράκης, Γκάρι Τζέιμς Μπόρλαντ, Στέλλα Ψαρουδάκη
Διεύθυνση Φωτογραφίας: Σίμος Σαρκετζής
Μοντάζ: Τάκης Γιαννόπουλος
Σκηνικά: Σπύρος Λάσκαρης
Κοστούμια: Γιούλα Ζωϊοπούλου
Ήχος: Στέφανος Ευθυμίου
Sound Design: Αλέξανδρος Σιδηρόπουλος, Άρης Λουζιώτης
Τελική Μίξη: Κώστας Βαρυμποπιώτης
Μουσική: The Boy
Μακιγιάζ: Εύη Ζαφειροπούλου
Casting: Κωνσταντίνα Βούλγαρη
Casting Χανιά: Αρχόντισα Κοκοτσάκη
Παραγωγή: Γιάννης Ιακωβίδης (Black Orange)
Συμπαραγωγή: COSMOTE TV, Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Ελληνική Ραδιοφωνία Τηλεόραση Α.Ε., Μικρά Αγγλία Α.Ε.
Με την Υποστήριξη: Περιφέρεια Κρήτης
Με την Ευγενική Υποστήριξη: ANEK LINES – Blue Star Ferries, Caldera
Διανομή: Tanweer
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου